Avionët F-16 fluturuan si pjesë e stërvitjes së përbashkët me forcat boshnjake. Fluturimet u kryen në rajonet e qytetit lindor të Tuzlës dhe në veri të Bërçkos, sipas një deklarate nga ambasada e Shteteve të Bashkuara në Sarajevë.

“Kjo stërvitje dypalëshe është një shembull i bashkëpunimit të përparuar ushtarak që i kontribuon paqes dhe sigurisë në Ballkanin Perëndimor, si dhe demonstron përkushtimin e Shteteve të Bashkuara për të garantuar tërësinë tokësore të Bosnjës e Hercegovinës përballë veprimtarive kundër (marrëveshjes) së Daytonit”, thuhet në deklaratë.

“Shtetet e Bashkuara kanë nënvizuar se Kushtetuta e Bosnjës dhe Hercegovinës nuk përmban të drejtën e shkëputjes dhe do të veprojë nëse dikush përpiqet të ndryshojë këtë element themelor” të marrëveshjeve të paqes së Dejtonit që i dha fund luftës së viteve 1992-95 në vend, theksohet në deklaratë.

Konflikti etnik në vitet 1990 shpërtheu pasi serbët e Bosnjës donin të krijonin shtetin e tyre dhe t’i bashkoheshin Serbisë fqinje. Më shumë se 100,000 njerëz u vranë përpara se lufta të përfundonte me një marrëveshje paqeje të ndërmjetësuar nga Shtetet e Bashkuara, e cila krijoi entitetet serbe dhe boshnjako-kroate që mbahen të lidhura nga institucionet e përbashkëta.

Milorad Dodik, i cili është president i entitetit serb të quajtur Republika Serbe, ka sfiduar sanksionet amerikane dhe britanike mbi politikat e tij. I mbështetur nga Rusia, ai ka kërcënuar vazhdimisht se do të shkëpus gjysmën e drejtuar nga serbët nga pjesa tjetër e Bosnjës.

Vendet perëndimore kanë frikë se Rusia mund të përpiqet të nxisë telashe në Ballkan për të shmangur vëmendjen nga agresioni i saj në shkallë të gjerë në Ukrainë, i cili u nis nga Moska gati dy vjet më parë. Në deklaratën e ambasadës amerikane thuhet se “Bosnja është një partner thelbësor i Shteteve të Bashkuara me një objektiv të përbashkët qëndrueshmërinë rajonale”.

Qeveria e Dodikut filloi të hënën kremtimin e një feste të diskutueshme kombëtare që gjykata e lartë e Bosnjës e ka shpallur të paligjshme. Më 9 janar të vitit 1992, serbët e Bosnjës shpallën krijimin e një shteti të pavarur në Bosnje, gjë që çoi në gjakderdhje.

Mediat boshnjake raportuan se zhurma e avionëve mund të dëgjohej në qytetin veriperëndimor të Banja Llukës, kryeqyteti i entitetit serb, gjatë një tubimi ceremonial atje. Në një fjalim Milorad Dodiku përsëriti se “qëllimi i popullit serb është një shtet serb në këto zona”, raportoi televizioni rajonal N1.

Milorad Dodiku ironizoi me fluturimet duke thënë ato do të kontribuojnë në festimet e së martës, të cilat zakonisht përfshijnë një parakalim të policisë së armatosur dhe shfaqjen e pajisjeve të tyre.

Reuters: Dodiku zbuti fjalët rreth shkëputjes

Udhëheqësi i serbëve të Bosnjës i tha të hënën agjencisë së lajmeve Reuters se nuk kishte plane për të kërkuar shkëputjen, duke u tërhequr nga thirrjet e mëparshme për një republikë të ndarë, mes shtimit të trysnisë nga Shtetet e Bashkuara.

Në vitin 2021, ai shkaktoi krizën më serioze politike që nga lufta e viteve 1992-95, kur tha se do të tërhiqte rajonin nga institucionet kryesore shtetërore të Bosnjës, si gjyqësori, sistemi i taksave dhe forcat e armatosura të përbashkëta. Ai nuk e përmbushi kërcënimin, duke thënë se do të priste një moment më të përshtatshëm gjeopolitik për të.

Por ai i tha agjencisë së lajme Reuters në një intervistë në Banja Llukë të hënën se shkëputja nuk ishte pjesë e planit të tij.

“Ne nuk bëjmë thirrje për revolucion. Ne nuk po përgatitemi për luftë, ne po përgatitemi për vendime politike në nivel të parlamentit shtetëror dhe në nivel të parlamentit të Republikës Serbe”, tha Milorad Dodik.

Ai tha se dialogu politik midis grupeve etnike në Bosnje është i nevojshëm për të siguruar autonomi më të madhe për entitetin serb.

“Në fazën e parë, ne duhet të sigurojmë dialog midis partive politike në Bosnje, pa pjesëmarrjen e të huajve, në mënyrë që të sigurojmë një marrëveshje të qëndrueshme. Përndryshe Bosnja nuk ka të ardhme”, tha ai.

Në intervistë, Dodiku foli hapur kundër asaj që ai e quan ndërhyrje ndërkombëtare në çështjet e Bosnjës, në të cilën një i dërguar ndërkombëtar i paqes ka fuqi ekzekutive për çështjet që kanë të bëjnë me zbatimin e marrëveshjes së Dejtonit.

Ai tha se nëse i dërguari aktual Christian Schmidt do të përpiqej të vizitonte Republikën Serbe do t’i kërkohet të largohej. Dodiku tha se mandati i zotit Schmidt është i paligjshëm pasi nuk u konfirmua nga Këshilli i Sigurimit i OKB-së, ku aleati i madh i serbëve, Rusia, ka të drejtën e vetos.

Ai tha se të huajt nuk duhet të kenë asnjë rol në politikën e Bosnjës, duke përfshirë Gjykatën Kushtetuese në të cilën punojnë tre gjyqtarë ndërkombëtarë së bashku me dy gjyqtarë nga secila prej tri etnive – boshnjakët, kroatët dhe serbët.

Bosnja synon anëtarësimin në Bashkimin Evropian, por përpjekjet kanë ngecur për shkak të reformave të ngadalta dhe ndarjeve të brendshme.

The post Avionët amerikanë mbi Bosnjë, shenjë paralajmërimi ndaj thirrjeve serbe për shkëputje appeared first on Albeu.com.

Biden u tha gazetarëve në Hiroshima, Japoni, në përfundim të samitit të G7 se avionët luftarakë F-16 mund të përdoren kudo që trupat ruse janë brenda Ukrainës dhe rajonit, që do të thotë territoret e pushtuara.

Ai tha se ishte shumë e pamundur që avionët të përdoren në ndonjë ofensivë ukrainase në javët e ardhshme, por se trupat ukrainase mund të kenë nevojë për armë të tilla për t’u mbrojtur kundër forcave ruse përtej rrezes së tyre aktuale.

Udhëheqësit e G7 njoftuan sot se nuk do të ndalojnë së mbështeturi Ukrainën. Ishte një paralajmërim i qartë për presidentin rus Vladimir Putin, i cili ka pohuar se forcat ruse kanë pushtuar qytetin e Bakhmut, të cilin Kievi e mohon.

Nga ana e tij, Zelensky tha se kishte besim se Kievi do të merrte avionë luftarakë F-16 nga Perëndimi pas muajsh lobimi për avionët. Trajnimi i pilotëve, si dhe transferimi i tyre në Ukrainë, do të zgjasë disa muaj.

Biden u tha gazetarëve se ai e diskutoi këtë çështje me Zelensky gjatë takimit të tyre kokë më kokë. Ai tha se F-16 nuk do të kishin ndihmuar forcat ukrainase mbi Bakhmut, për shembull, por mund të bënin një ndryshim të madh në drejtim të aftësisë për t’u marrë me atë që vjen më pas.

The post SHBA pranoi t’i dërgonte avionë luftarakë Ukrainës, Zelensky zotohet për të mos i përdorur në tokën ruse appeared first on Albeu.com.

“Kjo do të ndihmojë shumë forcat tona ajrore”, shkroi Zelensky në Twitter.

Sipas një zyrtari të Shtëpisë së Bardhë, Biden la të kuptohet më herët të premten, duke folur në samitin e G7 në Hiroshima, se do të jepte “dritën jeshile” për dorëzimin e avionëve luftarakë, përfshirë F-16 të SHBA, në Ukrainë nga vendet perëndimore.

Kujtohet se lejen përfundimtare për eksportin e materialit luftarak te palët e treta e jep shteti prodhues, në këtë rast SHBA.

Sipas të njëjtit burim, Biden i siguroi bashkëbiseduesit e tij se ai mbështet nismën e tyre të përbashkët për të trajnuar pilotët ukrainas në luftëtarët e gjeneratës së katërt (si F-16).

“Gjatë periudhës së trajnimit – në muajt në vijim – koalicioni i vendeve pjesëmarrëse në këtë përpjekje do të vendosë se kur do të dorëzohen avionët, sa do të jenë dhe kush do t’i japë. Ky formulim – fakti që ai tha “kur” dhe jo “nëse” – është treguesi më i fortë deri më tani nga SHBA se e sheh pajisjen e Ukrainës me këto avionë në një dritë pozitive”, tha një zyrtar.

“Trajnimi do të zhvillohet jashtë Ukrainës, në objektet në Evropë dhe do të zgjasë me muaj”, vazhdoi zyrtari amerikan, duke thënë se “shpreson të fillojë brenda disa javëve të ardhshme”.

Kryeministri britanik Rishi Sunak përshëndeti mbështetjen e ofruar nga SHBA për iniciativën e shumë vendeve – përfshirë Britaninë – për të trajnuar pilotët ukrainas.

“Mbretëria e Bashkuar do të punojë me SHBA-në, Holandën, Belgjikën dhe Danimarkën për t’i ofruar Ukrainës aftësitë që i nevojiten”, tha Sunak.

Kryeministri holandez Mark Rutte dhe Ministria daneze e Mbrojtjes dhanë gjithashtu deklarata të ngjashme.

The post SHBA jep “dritën jeshile”, Perëndimi bëhet bashkë për të dërguar avionë luftarakë në Ukrainë appeared first on Albeu.com.

Presidenti ukrainas iu drejtua një samiti të homologëve të tij të BE-së përmes videos dhe përshëndeti një plan të BE-së për t’i dërguar Kievit një milion predha artilerie gjatë 12 muajve të ardhshëm.

Por Zelensky këmbënguli se vonesat në furnizimin e avionëve dhe raketave me rreze të gjatë mund të zvarritin konfliktin, tha zyrtari i BE-së.

Zelensky u kërkoi gjithashtu liderëve të vendosin më shumë sanksione ndaj Moskës, të përshpejtojnë punën për anëtarësimin e vendit në BE dhe të rrisin mbështetjen për një plan paqeje të propozuar nga Kievi. /albeu.com

The post Zelensky: Vonesat në dërgimin e avionëve ushtarakë do e zgjasin luftën appeared first on Albeu.com.

Avionët i përkisnin Krahut të 60-të të Forcave Ajrore Italiane. Sipas asaj që mësohet, njëri nga dy avionët e përdorur për stërvitje, është përplasur me një makinë të parkuar pranë zonës së banimit ndërsa tjetri ultra i lehtë është përplasur në një fushë.

Si pasojë e përplasjes kanë ndërruar jetë dy pilotët, raportojnë mediat italiane. Nuk raportohet për të lënduar të tjerë. /albeu.com

The post Përplasen dy avionë ushtarakënë Romë, humbin jetën dy pilotët appeared first on Albeu.com.

Përgjimi rutinë i avionëve rusë, bombarduesve strategjikë Tupolev Tu-95 dhe gjuajtësve shoqërues Sukhoi Su-35, u zhvillua të hënën, shpjegoi NORAD në një deklaratë të martën.

Operacione të tilla urdhërohen, kur një avion potencialisht armiqësor gjykohet se po afrohet shumë afër ose ka gjasa të shkelë hapësirën e tij ajrore.

Megjithatë, aeroplanët rusë mbetën në hapësirën ajrore ndërkombëtare, nuk e cenuan hapësirën ajrore amerikane apo kanadeze. NORD sqaroi se fluturimet ruse të këtij lloji bëhen shpesh dhe ato nuk konsiderohen si kërcënim, as një veprim provokues.

The post Avion ushtarakë rusë pranë Alaskës, a hynë nëhapësirën ajrore amerikane? appeared first on Albeu.com.